Pozwolenia na pracę w Polsce – od czego zacząć? Co musisz wiedzieć?

Coraz częściej przyjeżdżają do Polski osoby z zagranicy, zwłaszcza spoza Unii Europejskiej, chcące podjąć tutaj pracę zarobkową. Jednak aby móc legalnie pracować w kraju, nie będąc jego obywatelem, trzeba zdobyć specjalne pozwolenie na pracę. Jeśli jesteś w podobnej sytuacji i szukasz informacji na temat tego, jakie kroki podjąć by uzyskać pozwolenie na pracę, to koniecznie przeczytaj nasz artykuł.

• Kiedy nie trzeba starać się o zezwolenie na pracę?
• Zezwolenie na pracę – co to takiego?
• Jak uzyskać zezwolenie na pracę w Polsce?

Kiedy nie trzeba starać się o zezwolenie na pracę?

W kilku przypadkach obywatele krajów spoza Unii Europejskiej nie muszą ubiegać się o pozwolenie na pracę w Polsce. Dotyczy to przede wszystkim osób, które już uzyskały określony status pobytowy na terenie kraju. Do tej grupy należą:

• osoby posiadające zezwolenie na pobyt stały,
• osoby posiadające zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej,
• osoby posiadające status uchodźcy nadany w Polsce,
• osoby korzystające z ochrony czasowej w Polsce,
• studenci studiów stacjonarnych przebywający w Polsce na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy wydanego z tytułu studiów przez cały okres ważności zezwolenia – mogą podejmować zatrudnienie bez dodatkowych formalności.

Jeśli przebywasz w Polsce na podstawie wizy lub zezwolenia na pobyt czasowy i chciałbyś podjąć pracę, musisz starać się o odpowiednie zezwolenie. Pozwolenie na pracę w Polsce pomagają otrzymać kancelarie prawne np. Lex Advena, ponadto wiele informacji na ten temat można znaleźć w internecie.

Zezwolenie na pracę – co to takiego?

Zezwolenie na pracę jest dokumentem, który daje możliwość podjęcia legalnej pracy przez cudzoziemców na terenie Polski, pod warunkiem że mają oni wizę lub zezwolenie na pobyt czasowy. Dokument ten stanowi formalne potwierdzenie prawa do wykonywania pracy zarobkowej w określonym charakterze i przez ściśle określony czas.

Wiza może być wydana w celach:

• turystycznych,
• korzystania z ochrony czasowej,
• udziału w postępowaniu w sprawie o udzielenie azylu,
• przyjazdu ze względu na interes państwa lub zobowiązania międzynarodowe,
• przyjazdu ze względów humanitarnych.

Bardzo istotny jest fakt, że na zezwoleniu określony jest rodzaj pracy lub stanowisko, które może obejmować cudzoziemiec. W związku z tym, jeśli chcesz podjąć inną pracę od tej, która jest wskazana na dokumencie, to nie będzie ona legalna, chyba że uda Ci się uzyskać nowe zezwolenie. Zdarzają się jednak odstępstwa od tej zasady – dotyczą one przede wszystkim sytuacji, gdy cudzoziemiec zmienia pracodawcę, ale pozostaje w tym samym zawodzie lub w zbliżonej branży. Zezwolenia na pracę są wydawane na z góry określony czas, zazwyczaj od kilku miesięcy do trzech lat, w zależności od charakteru umowy oraz rodzaju pracy.

Jak uzyskać zezwolenie na pracę w Polsce?

Kto składa wniosek o zezwolenie?

O zezwolenie na pracę dla cudzoziemca musi wystąpić podmiot powierzający wykonanie pracy, czyli w przypadku umowy o pracę – pracodawca, umowy zlecenia – zleceniodawca, umowy o dzieło – zlecający wykonanie dzieła. Oznacza to, że cudzoziemiec sam nie składa wniosku – robi to za niego podmiot, który zamierza go zatrudnić. Wyjątek stanowi sytuacja, gdy cudzoziemiec jednocześnie ubiega się o zezwolenie na pobyt czasowy i pracę – wtedy może złożyć wniosek samodzielnie.

Organ wydający zezwolenie

Organem wydającym zezwolenie na pracę jest wojewoda, który urzęduje na terenie, w którym mieszka pracodawca lub w którym będzie wykonywana praca. Wniosek składa się do właściwego urzędu wojewódzkiego, gdzie rozpatrywany jest pod kątem kompletności dokumentacji oraz spełnienia wymogów formalnych.

Wymagane dokumenty

Wśród dokumentów składanych do urzędu muszą znaleźć się:

1. Wniosek o wydanie zezwolenia na pracę cudzoziemca – wypełniony na odpowiednim formularzu dostępnym na stronie urzędu wojewódzkiego.
2. Kopia dokumentu podróży cudzoziemca, którego dotyczy wniosek – zazwyczaj paszport ważny przez cały okres planowanego zatrudnienia.
3. Kopia dokumentów potwierdzających spełnienie przez cudzoziemca wymagań niezbędnych do wykonywania zawodu, do którego potrzebna jest zgoda właściwego organu – dotyczy to zawodów regulowanych, takich jak lekarz, prawnik, architekt.

Pozostałe dokumenty są uzależnione od konkretnych przypadków oraz od typu pracy, jaką ma wykonywać cudzoziemiec. Mogą to być na przykład:

• kopia umowy lub projektu umowy z cudzoziemcem,
• zaświadczenie z powiatowego urzędu pracy potwierdzające brak możliwości zaspokojenia potrzeb kadrowych na lokalnym rynku pracy,
• dokumenty potwierdzające kwalifikacje cudzoziemca, takie jak dyplomy, certyfikaty, referencje od wcześniejszych pracodawców,
• dowód uiszczenia opłaty skarbowej za wydanie zezwolenia.

Czas oczekiwania na decyzję

Urząd wojewódzki ma obowiązek rozpatrzyć wniosek w ciągu 30 dni od daty jego złożenia. W niektórych przypadkach termin ten może zostać przedłużony do 60 dni, jeśli sprawa wymaga dodatkowych wyjaśnień lub uzupełnienia dokumentacji. Po pozytywnym rozpatrzeniu wniosku pracodawca otrzymuje decyzję administracyjną, która stanowi podstawę do legalnego zatrudnienia cudzoziemca.

Czy można zmienić pracodawcę z aktualnym zezwoleniem?

Zezwolenie na pracę jest wydawane dla konkretnego pracodawcy i na określone stanowisko. Jeśli cudzoziemiec chce zmienić pracodawcę, nowy podmiot musi złożyć wniosek o wydanie kolejnego zezwolenia. Wyjątek stanowią sytuacje, w których cudzoziemiec posiada zezwolenie na pobyt stały lub rezydenta długoterminowego – wtedy może swobodnie zmieniać pracodawców i rodzaj wykonywanej pracy.