Od jakiegoś czasu można zaobserwować wyraźny wzrost zainteresowania obligacjami korporacyjnymi. Z jednej strony stanowią one alternatywne źródło finansowania przedsiębiorstwa, a z drugiej – szansę dla inwestorów na dywersyfikację portfela oraz zabezpieczenie funduszy. Nic więc dziwnego, że na Giełdzie Papierów Wartościowych pojawia się coraz więcej emitentów.
Obligacjami nazywane są papiery wartościowe emitowane w serii, w których emitent oświadcza, że jest dłużnikiem osoby wykupującej obligacje (tzw. obligatariusza) i zobowiązuje się do spłaty wobec niego świadczeń na określonych warunkach. Jednym z rodzajów obligacji są obligacje korporacyjne, czyli papiery dłużne przedsiębiorstw.
Co istotne, emitentem może być wyłącznie spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, spółka akcyjna oraz spółka komandytowo-akcyjna. Pozostałe formy prawne prowadzenia działalności – takie jak jednoosobowa działalność gospodarcza czy spółka cywilna – nie mają możliwości emisji tego rodzaju papierów wartościowych. Ograniczenie to wynika z wymogów prawa oraz charakteru instrumentu, który wymaga określonej struktury organizacyjnej i kapitałowej.
Obligacje korporacyjne różnią się między sobą okresem wykupu, wysokością oprocentowania oraz formą zabezpieczenia. Niektóre emisje są zabezpieczone majątkiem spółki, inne opierają się wyłącznie na wiarygodności emitenta. Inwestor przed podjęciem decyzji o zakupie powinien dokładnie przeanalizować warunki emisji oraz kondycję finansową przedsiębiorstwa.
Obligacje korporacyjne stanowią coraz popularniejszy sposób pozyskania kapitału przez przedsiębiorstwa, dlatego więcej firm decyduje się na ten instrument. Na początku muszą określić, w jaki sposób zostanie przeprowadzony proces emisyjny. Obligacje mogą być emitowane w ofercie publicznej lub w prywatnej.
W przypadku oferty publicznej informacja o emisji udostępniana jest minimum 150 osobom, co wymaga stworzenia prospektu emisyjnego. To dokument zawierający wszelkie informacje o kondycji finansowej spółki oraz o warunkach nabycia papierów. Prospekt musi zostać zatwierdzony przez Komisję Nadzoru Finansowego, co dodatkowo wydłuża i komplikuje proces przygotowawczy.
Zaletą oferty publicznej jest możliwość dotarcia do szerokiego grona potencjalnych nabywców, co zwiększa szanse na zebranie większej kwoty kapitału. Jednak koszty przygotowania prospektu oraz wymogi formalne mogą stanowić barierę dla mniejszych podmiotów.
Natomiast oferta prywatna może być skierowana do maksymalnie 149 imiennie wskazanych inwestorów. Taka forma emisji nie wymaga przygotowania prospektu emisyjnego, co znacząco obniża koszty i przyspiesza cały proces. Jednak w znaczny sposób ogranicza liczbę potencjalnych inwestorów oraz powodzenie emisji.
Oferta prywatna sprawdza się szczególnie wtedy, gdy przedsiębiorstwo posiada zaufanych partnerów biznesowych lub gdy chce ograniczyć ujawnienie szczegółowych danych finansowych szerszej publiczności. Zwykle emisje prywatne charakteryzują się wyższym oprocentowaniem jako rekompensata za mniejszą płynność papierów.
Obligacje korporacyjne są jednym ze sposobów finansowania działalności, choć oczywiście nie jedynym. Inne, popularne metody to zaciąganie kredytu oraz sprzedaż akcji.
W przypadku kredytu bank może nie zgodzić się na zaciągnięcie zadłużenia – szczególnie gdy przedsiębiorstwo nie posiada wystarczających zabezpieczeń lub jego sytuacja finansowa jest niepewna. Ponadto warunki kredytowania są sztywne: bank narzuca wysokość oprocentowania, harmonogram spłat oraz wymaga regularnych raportów finansowych. Dodatkowym utrudnieniem mogą być kowenanty finansowe, czyli zobowiązania dotyczące utrzymania określonych wskaźników ekonomicznych przez cały okres kredytowania.
Sprzedaż akcji zawsze będzie wiązać się z ograniczeniem prawa do decyzyjności w spółce. Nowi akcjonariusze zyskują prawo głosu na walnym zgromadzeniu, co może osłabić pozycję dotychczasowych właścicieli. W przypadku emisji obligacji emitent zachowuje pełną kontrolę nad przedsiębiorstwem – obligatariusze nie mają wpływu na strategię ani bieżące zarządzanie.
Obligacje oferują większą elastyczność niż kredyt – spółka sama ustala warunki oprocentowania, terminy wykupu oraz sposób zabezpieczenia. Może także zadecydować o formie oprocentowania: stałym, zmiennym lub indeksowanym do konkretnego wskaźnika. Dzięki temu instrument lepiej dopasowuje się do specyfiki działalności i planów rozwojowych przedsiębiorstwa.
Powodów, dla których warto zdecydować się na emisję papierów dłużnych, jest wiele. Przede wszystkim pozwala to zebrać fundusze na realizację nowych inwestycji bez konieczności natychmiastowej spłaty całości kapitału. Dzięki temu że termin wykupu obligacji jest odroczony w czasie, spółka ma możliwość zebrania kwoty potrzebnej do spłaty świadczenia, a w tym czasie wypłaca jedynie inwestorowi odsetki.
Często w przypadku przedsiębiorstw o niepewnej pozycji na rynku to jedyny sposób na pozyskanie kapitału z zewnątrz – w takich wypadkach banki nagminnie nie zgadzają się na kredyt. Zaproponowanie odpowiednio wysokiego oprocentowania obligacji zachęca obligatariuszy do inwestowania w spółkę, która nie spełnia standardowych wymogów kredytowych.
Warto podkreślić, że wyższe ryzyko związane z emitentem jest rekompensowane przez wyższą stopę zwrotu dla inwestora. Dzięki temu nawet przedsiębiorstwa na wczesnym etapie rozwoju mogą skutecznie pozyskiwać kapitał na rozwój.
Przy czym nie traci się żadnych praw do przedsiębiorstwa, ponieważ obligatariusz – w przeciwieństwie do akcjonariusza – nie ma możliwości decydowania o jakichkolwiek sprawach związanych z funkcjonowaniem firmy. Obligatariusz zyskuje jedynie roszczenie finansowe wobec emitenta, bez wpływu na politykę zarządu czy strategię biznesową.
Dodatkowo sama obecność na rynku obligacji może poprawić wizerunek spółki oraz zwiększyć jej wiarygodność w oczach kontrahentów i partnerów biznesowych. Przedsiębiorstwo, które przeszło przez proces emisji i regularnie obsługuje swoje zobowiązania wobec obligatariuszy, buduje renomę rzetelnego płatnika.
Na koniec warto zaznaczyć, że na emisję obligacji korporacyjnych decydują się zarówno duże, znane spółki, jak i początkujące przedsiębiorstwa. Różnorodność emitentów sprawia, że rynek obligacji korporacyjnych staje się coraz bardziej dynamiczny i dostępny dla szerokiego grona uczestników – zarówno po stronie emitentów, jak i inwestorów.
jeden komentarz